‘Een boeiende uitgave die als een roman wegleest’
In afwisselende en overzichtelijke blokverdeling over steeds twee tegenover elkaar liggende pagina`s en uitgevoerd in mooie belegen kleuren. Jaap Hengeveld en Frits van Dijk zorgden eerder voor een interessant boek over de laatste kleine winkeliers in Nederland. In `Wie let er op de winkel?` belichtten zij ook de Amersfoortse winkels van de firma Schwitzner, P. Kortes en F. van der Last. Jaap Hengeveld, gestimuleerd door de constatering dat dit boek in de smaak van het Amersfoortse publiek viel, dook in het Handelsregister en ontdekte dat zo`n 21 Amersfoortse bedrijven die nog steeds economisch actief zijn al zo`n vijftig tot honderd jaar in bedrijf zijn. Jaap en Frits besloten ook aan deze bedrijven een boek te wijden. Dat werd dit keer dus een pure Amersfoortse aangelegenheid.
Trots op het verleden
De Amersfoortse bedrijven blijken uitermate trots op het verleden te zijn. In vlotte verhaalstijl noteerde Jaap Hengeveld persoonlijke verhalen, karakteristieke anekdotes over de bedrijven. Groot bleek de betrokkenheid van deze ondernemingen met hun werknemers. Directeur Cees Floor van de Kamer van Koophandel Eemland schrijft in zijn voorwoord bij `Ondernemen in Amersfoort`: ,,Wat opvalt is dat de meeste van deze bedrijven mede een stempel hebben gedrukt op de ontwikkeling van Amersfoort. Ze maken deel uit van de Amersfoortse samenleving en voelen zich daar sterk mee verbonden.“
Kamer van Koophandel Eemland
Elders in het boek vertelt Cees Floor over de Kamer van Koophandel Eemland die in 1842 werd opgericht en die in 1922 het Handelsregister onder zijn verantwoordelijkheid kreeg. In dit register waren 1578 Amersfoortse bedrijven ingeschreven. De KvK werkte gestaag aan het verbeteren van de bereikbaarheid van de stad. Ook aan de bevaarbaarheid van de Eem en aan het verbeteren van de wachttijden voor de loketten van het postkantoor.
In de jaren `70 en `80 van de vorige eeuw verweet de KvK de gemeente laksheid en het ontbreken van daadkracht: bedrijven vertrokken en vestigden zich elders. Toen ze weg waren kreeg de gemeente door dat men naast de geplande woningen haast moest maken met de ontwikkeling van nieuwe bedrijfsterreinen. Amersfoort werd gepromoot. ,,En”, zo eindigt Floor, ,,we zijn nog steeds één van de weinige regionale organisaties voor het bedrijfsleven. We beschikken over een enorme kennis van de regio. Dat is met name belangrijk voor het midden- en kleinbedrijf. Tja, kennis die gebaseerd is op ruim 150 jaar ervaring.“
Aardige wetenswaardigheden
Het boek bevat allerlei aardige wetenswaardigheden. Zo prees men de reclame die in die tijd werd gemaakt voor het Berghotel dat in 1903 zijn deuren opende de kwaliteit van de bedden aan. En hoe streng vaders indertijd konden zijn: ,,Zonder vaders toestemming had ik een factureermachine gekocht. Een uur later kon ik mijn auto inleveren en stond ik op straat.“ , aldus zoon Pieter van Veen van de bekende familieverfgroothandel daterend uit 1894 en thans gevestigd als Brouwer & Van Veen aan de Uraniumweg.
Haceka Producten aan de Chromiumweg met badkameraccessoires voor schepen, hotels, bouwprojecten, warenhuizen en sanitair speciaalzaken werd in 1924 gestart door Christiaan Kluvers. Aan de Bloemendalsestraat als metaalbedrijfje dat later ook theebladen, beschuittrommels en wasstampers aan galanteriewinkels ging leveren. Schoonzoon Valewink junior herinnert zich hoe hij in de vakanties voor zijn opa en vader met een handkar goederen afleverde bij Van Gend & Loos in de Langestraat. De kar moest de heuvel over in de Bloemendalsestraat. ,,Was ik er overheen, dan schoot ik er aan de andere kant weer met volle snelheid af, de Weverssingel op. Ik kon hem maar ternauwernood overeind houden. Het was leuk werk. Ik kreeg zelfs een loonzakje, gevuld met chocolaatjes, en later met wat kleingeld.“
Drankengroothandel Geurtsen sinds 1894
En Drankengroothandel Geurtsen bv, sinds 1894 in Amersfoort gevestigd, is sinds 1996 hofleverancier. Evert Geurtsen geeft zijn commerciële medewerkers nog dezelfde opleiding zoals zijn vader dat bij hem deed. ,,Gewoon overal naar binnen gaan, maar dan wel via de keuken. Of als `t moet via de kelder. Maar nooit door de voordeur. Het lijkt misschien een rare gewoonte, maar zo kun je zien welke drank en limonade ze in huis hebben. Ik had zelfs de gewoonte om op maandagochtend in mijn eentje langs alle kroegen te lopen, kijkend naar alle dozen en lege flessen. Zo zag ik wie er wel en wie er niet bij mij gekocht hadden!`
`Ondernemen in Amersfoort` is een boeiende uitgave die als een roman wegleest …